تاریخ:
حضور خودروهای زرهی بتیآر-۸۰ در خیابانهای ازبکستان 
درس هشتاد و چهار
جانوری «دورگه» که برای زندگی در بلندترین فلات جهان ساخته شده است
در ارتفاعات نفسگیر فلات تبت، حیوانی عجیب و جالب توجه با شاخهای بلند و توانایی حمل کولهبارهای سنگین، بهوفور دیده میشود. این حیوان که «دزو» (dzo) یا «دزومو» (dzomo) نام دارد، حاصل آمیزش گونهای میان گاو و یاک (گاو کوهی تبتی) است؛ ترکیبی طبیعی که ویژگیهای مفیدی از هر دو والد را با خود دارد.
در این دو رگهها، دزو به نرها و دزومو به مادهها گفته میشود. دزوها نابارورند، اما دزوموها قادر به زاد و ولد هستند و حتی میتوانند با یکی از گونههای والد خود نیز جفتگیری کنند. به همین دلیل، تنوع ژنتیکی آنها بسیار پیچیده و درهم است. با این حال پژوهشگران توانستهاند با تحلیلهای دقیق، تاریخ تکاملی آنها را بازسازی کنند. یک بررسی ژنتیکی در سال ۲۰۲۳ نشان داد که اهلیسازی یاکها حدود ۷۵۰۰ سال پیش در فلات تبت آغاز شد و آمیزش میان یاک و گاو بین ۲۶۷۰ تا ۲۳۶۰ سال پیش در همان منطقه رخ داده است.
به گزارش فرادید؛ ترکیب این دو حیوان ویژگیهای مثبت هر دو را در خود دارد. یاکها با بدنهای پشمالو و مقاومشان به خوبی با شرایط سخت کوهستانی—از جمله کمبود اکسیژن و تابش شدید خورشید—سازگار شدهاند، اما تولید شیرشان بسیار کم است. در مقابل، گاوهای اهلی با هدف تولید بیشتر شیر و گوشت پرورش یافتهاند.
اما وقتی این دو حیوان با هم ترکیب میشوند، فرزندی به دنیا میآید که هم توان زیستن در ارتفاعات را دارد و هم شیر بیشتری نسبت به یاک تولید میکند. بهقول یکی از پژوهشگران این مطالعه، «ترکیب ژنتیکی، امکان بالا رفتن گاوها و پایین آمدن یاکها را میدهد و در عین حال شیر بیشتری تولید میکنند.»
این نوع پیوند بین گونهای اکنون دوباره به کار گرفته شده تا با بحران جهانی تغییرات اقلیمی مقابله کند. در بخش شرقی و دورافتادهی هیمالیا، جامعهی نیمهکوچنشین بروکپا (Brokpa) در حال پرورش نسلهای جدیدی از دزومو هستند؛ ترکیبهایی مقاومتر که برای تابستانهای طولانیتر، دمای بالاتر و مراتع رو به کاهش، بهتر سازگار شدهاند.
لینک کوتاه: کپی لینک
نشخوار فکری با مغز و خواب چه میکند؟ / وقتی مغز خاموش نمیشود عشق سالم چه شکلی است؟؛ ۷ حقیقتی که باید بدانید هیچ نقطهای روی زمین در صورت وقوع یک فاجعه آخرالزمانی کاملاً امن نیست؛ اما یک مکان از بقیه امنتر است نان را اینطور نگه ندارید؛ اشتباههایی که نان را زود بیات و کپکزده میکنند تفالهی قهوه را دور نریزید؛ ۲۰ کاربرد شگفتانگیز که نمیدانستید مدیریت خشم چیست؟ راهکارهای کنترل خشم بدون سرکوب احساسات بیک؛ خودکاری که ۳ کیلومتر خط مینویسد لیست ۳۰ رفتار خطرناکی که ایرانیان هر روز انجام میدهند ۵ سؤالی که آدمهای حسود زیاد میپرسند کوفتهای متفاوت از ترکیه؛ راز خوشمزگی «کادین بودو کوفته» چیست؟ + طرز تهیه کادین بودو کوفته عجیبترین کارهایی که دیکتاتورهای مشهور انجام دادهاند طرز تهیه سوغورمه کباب؛ این کباب ترکی با بادمجان کبابی غوغا میکند کشورها را با لقبهای عجیب و جذابشان بشناسید؛ از «سرزمین آتش و یخ» تا «بام جهان» بلندترین قلهها در هر یک از ۷ قاره جهان (+ اینفوگرافیک) داستان رزا شانینا؛ تکتیرانداز زن ارتش سرخ که «وحشت پنهان پروس شرقی» لقب گرفت (+عکس)