تاریخ:
آیدا ماهیانی: من اصالتاً یک رگ روسی دارم، ولی پدرم متولد تهرانه 
درس هشتاد و چهار
علاقه عجیب شامپانزه ها به «کریستال»
انسانها از دیرباز مجذوب کریستالها بودهاند. شواهد باستانشناسی نشان میدهد که اجداد ما حداقل ۷۸۰ هزار سال است که کریستالهای کوچک کوارتز و کلسیت را جمعآوری کردهاند و آنها را حتی به پناهگاههای خود میآوردند، بدون اینکه کاربرد عملی مشخصی داشته باشند. اما چرا این سنگهای درخشان تا این حد جذاب هستند؟
مطالعهای جدید نشان میدهد که شامپانزهها که نزدیکترین خویشاوندان زنده انسان تلقی میشوند نیز به کریستالها علاقهمندند و آنها را با ارزش میدانند.
این موضوع میتواند توضیحی تکاملی برای علاقه دیرینه انسانها به کریستالها باشد، چرا که طبق نظر زیستشناسان تکاملی، انسانها و شامپانزهها حدود ۶ تا ۸ میلیون سال پیش از یک جد مشترک منشعب شدند.
آزمایشها با شامپانزهها
در یک مرکز نجات نخستیها، دو گروه کوچک شامپانزه مورد آزمایش قرار گرفتند. در اولین آزمایش، یک کریستال کوارتز چندوجهی به ارتفاع حدود یک فوت روی سکویی در حیاط هر گروه گذاشته شد و سنگی معمولی و بیرنگ روی سکویی دیگر.
ابتدا شامپانزهها به هر دو سنگ کنجکاو بودند، اما خیلی زود سنگ ساده را نادیده گرفتند و تمام توجهشان به کریستال معطوف شد. آن را برداشتند، از زوایای مختلف بررسی کردند و در نهایت به داخل محل خوابشان بردند. در یک گروه، محققان برای بازگرداندن کریستال مجبور شدند با شامپانزهها معامله کنند و به آنها موز و ماست بدهند، که نشان میدهد حیوانات آن را با ارزش میدانستند.
در آزمایش دوم، محققان تودهای از سنگریزهها را که چند کریستال کوچک کوارتز و کلسیت در آن بود، به شامپانزهها دادند. شامپانزهها کریستالها را برداشتند، آنها را در نور نگاه کردند، در دهانشان حمل کردند و دوباره به محل خوابشان بردند.
در آزمایش سوم، کریستال دیگری به نام پیریت با ظاهر مکعبی و فلزی به توده اضافه شد. یکی از شامپانزهها به نام سندی توده را برداشت و کریستالها را از سنگریزهها جدا کرد. توانایی او در تشخیص و دستهبندی کریستالها بر اساس شفافیت، تقارن و درخشندگی محققان را شگفتزده کرد.
دلایل علاقه شامپانزهها و انسانها
محققان معتقدند هم انسانهای اولیه و هم شامپانزهها به شکلهای هندسی منظم و شفافیت کریستالها جذب شدهاند. برخلاف بیشتر اشیای طبیعی که نامنظم یا منحنی هستند، کریستالها معمولاً چند وجه صاف و منظم دارند که احتمالاً توجه اجداد ما را جلب میکرده است.
به گفته مایکل هاسلم، باستانشناس، این مطالعه نشان میدهد که شامپانزهها «به نظر علاقه مشترک ما به اشیای درخشان و شفاف را دارند».
مسیر تحقیقات آینده
محققان قصد دارند شخصیت شامپانزههای مختلف را بررسی کنند تا ببینند آیا برخی بیشتر به کریستالها علاقه دارند یا خیر. همچنین برنامهریزی برای آزمایشهای مشابه با شامپانزههای وحشی، گوریلها و بونوبوها در دستور کار است تا مشخص شود این علاقه بین نخستیهای بزرگ گستردهتر است یا خیر.
منبع: فرادید
لینک کوتاه: کپی لینک
بیک؛ خودکاری که ۳ کیلومتر خط مینویسد لیست ۳۰ رفتار خطرناکی که ایرانیان هر روز انجام میدهند ۵ سؤالی که آدمهای حسود زیاد میپرسند کوفتهای متفاوت از ترکیه؛ راز خوشمزگی «کادین بودو کوفته» چیست؟ + طرز تهیه کادین بودو کوفته عجیبترین کارهایی که دیکتاتورهای مشهور انجام دادهاند طرز تهیه سوغورمه کباب؛ این کباب ترکی با بادمجان کبابی غوغا میکند کشورها را با لقبهای عجیب و جذابشان بشناسید؛ از «سرزمین آتش و یخ» تا «بام جهان» بلندترین قلهها در هر یک از ۷ قاره جهان (+ اینفوگرافیک) داستان رزا شانینا؛ تکتیرانداز زن ارتش سرخ که «وحشت پنهان پروس شرقی» لقب گرفت (+عکس) ریختن سرکه در ماشین لباسشویی؛ ترفند کاربردی یا اشتباه پرهزینه؟ ایرانیان بیشتر در چه ماهی به دنیا میآیند؟!(+اینفوگرافیک) خانه را با آشپزخانهای همیشه تمیز، شاداب کنید چرا بعضی مردان زنان مطلقه را برای ازدواج انتخاب میکنند؟؛ واقعیتی که کمتر دربارهاش حرف میزنیم استرس مزمن چگونه ویژگیهای شخصیتی ما را تغییر میدهد؟ داستان کریستینا شِربِک؛ زنی که جیمز باند از روی زندگی آن ساخته شد!